Një “epokë e artë” qiellore na pret…

Pas një viti 2025 relativisht “të qetë”, qielli po përgatitet të ofrojë një spektakël unik. Nga viti 2026 dhe brenda një periudhe prej vetëm tre vitesh, Toka do të përjetojë një sekuencë të rrallë prej tre eklipsesh totale diellore dhe tre eklipsesh unazore – të ashtuquajturat “unaza zjarri”. Kjo është një rastësi që është përsëritur që nga periudha 2008-2010 dhe konsiderohet nga ekspertët si një nga më të pasurit me eklips të shekullit të 21-të.

Kalendari i eklipseve të vitit 2026

Siç shkruan Forbes, ai fillon më 17 shkurt 2026, me një eklips diellor unazor, gjatë të cilit Hëna do të mbulojë rreth 96% të Diellit për deri në 2 minuta e 20 sekonda. Fenomeni do të jetë i dukshëm vetëm nga zona të izoluara të Antarktidës, gjë që e bën atë të paarritshëm për publikun e gjerë.

Disa javë më vonë, më 3 mars 2026, do të pasojë një eklips total hënor, i njohur edhe si “Hënë e Përgjakur”. Hëna do të marrë një nuancë të kuqe intensive për rreth 58 minuta. Fenomeni do të jetë i dukshëm kryesisht nga Amerika Veriore perëndimore, Australia, Zelanda e Re, Azia Lindore dhe Paqësori. Do të jetë eklipsi i fundit total hënor deri në vitin 2029.

Kulmi i vitit vjen më 12 gusht 2026, kur një eklips total diellor do të jetë i dukshëm nga Groenlanda lindore, Islanda perëndimore dhe Spanja veriore. Eklips total do të zgjasë deri në 2 minuta e 18 sekonda pranë Islandës, dhe do të jetë eklipsi i parë total diellor që shihet nga Europa kontinentale që nga viti 1999.

Viti 2026 mbyllet më 28 gusht me një eklips të thellë të pjesshëm hënor, gjatë të cilit 96% e sipërfaqes hënore do të errësohet dhe do të kthehet në të kuqe, por pa një eklips total.

Tre eklipse totale diellore në 710 ditë

Eklipsi total diellor i 12 gushtit 2026, i cili do të jetë i dukshëm nga Groenlanda lindore, Islanda perëndimore dhe Spanja veriore, hap një periudhë të rrallë “aktiviteti” intensiv në qiell, me tre eklipse totale diellore në vetëm 710 ditë.

Pikërisht një vit hënor më vonë, më 2 gusht 2027, do të pasojë më spektakolari nga të gjithë: një eklips total me një kohëzgjatje deri në 6 minuta e 22 sekonda, më i gjati që ka ndodhur në pjesën tjetër të shekullit të 21-të. Fenomeni do të jetë i dukshëm nga Spanja jugore, Afrika e Veriut dhe Lindja e Mesme, me Egjiptin dhe Luksorin të konsideruar ndër pikat më ideale të vëzhgimit për shkak të shanseve të larta për qiell të kthjellët.

“Trevjeçari i artë” i eklipseve do të përfundojë më 22 korrik 2028, kur eklipset totale të kthehen në Australi dhe Zelandën e Re. Sidnei do të përjetojë eklipsin e parë total diellor që nga viti 1857, ndërsa zonat e izoluara të Australisë Perëndimore do të shijojnë më shumë se pesë minuta totalitet, në kushte veçanërisht të favorshme moti.

Kthimi i “unazës së zjarrit”

Paralelisht, eklipset unazore – megjithëse më pak dramatike se ato totale – do të ofrojnë imazhe mbresëlënëse. Pas fenomenit të Antarktidës në vitin 2026:

6 shkurt 2027: Një “unazë zjarri” spektakolare do të jetë e dukshme nga Kili, Argjentina dhe Afrika Perëndimore, që do të zgjasë deri në 7 minuta e 51 sekonda.

26 janar 2028: Eklipsi më spektakolar unazor i periudhës, që zgjat 10 minuta e 27 sekonda, i dukshëm nga Ishujt Galapagos, Ekuadori, Brazili, dhe me fenomenin që përfundon në perëndim të diellit në Spanjë.

Për entuziastët e astronomisë dhe “gjuetarët e eklipsit”, periudha 2026-2028 pritet të jetë një nga dekadat më emocionuese të vëzhgimit të qiellit, me fenomene që janë të vështira për t’u përsëritur gjatë jetës njerëzore. /tesheshi.com/